سلامت روان در سالمندی؛ مدیریت افسردگی، استرس و فرسودگی مراقبتی
تنهایی سالمندی، فرسودگی اعضای خانواده و افسردگی پس از بیماری‌های مثل سکته و آلزایمر؛ راهکارهای علمی و در دسترس برای ارتقای سلامت روان.
محتوای مسئولانه
بدون جایگزینی مشاوره پزشکی
سلامت روان بخش پنهان اما تعیین‌کننده درمان است
زمانی که از بیماری سالمند حرف می‌زنیم، غالباً به علائم جسمی می‌اندیشیم؛ اما مطالعات نشان می‌دهد حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد سالمندان مراجعه‌کننده به مطب‌ها، علائم افسردگی بالینی دارند که به‌سادگی تشخیص داده نمی‌شود. کاهش علاقه به کارهای روزمره، بی‌خوابی یا پرخوابی، تحریک‌پذیری بیش از حد و شکایت مداوم از دردهای جسمی بدون دلیل پزشکی، همگی می‌توانند ریشه روانی داشته باشند.
از سوی دیگر، خانواده و به‌خصوص مراقب اصلی، در طول سال‌ها نگهداری از بیمار، دچار فرسودگی مراقبتی می‌شوند؛ وضعیتی که نه تنها کیفیت زندگی خودشان را خراب می‌کند، بلکه منجر به بی‌توجهی و حتی خشم به سمت بیمار نیز می‌شود. در این بخش به هر دو طرف معادله، یعنی سلامت روان سالمند و سلامت روان مراقب، می‌پردازیم.
محتوای این بخش جنبه آموزشی دارد و جایگزین مشاوره مستقیم با پزشک یا پرستار مجرب نمی‌شود. در صورت بروز علائم نگران‌کننده، حتماً به مراکز درمانی معتبر مراجعه کنید.
افسردگی در سالمند
۳۰٪
شیوع تخمینی در مراجع سرپایی
فرسودگی مراقبتی
۶۰٪
در مراقبان اصلی بیماران آلزایمری
اثر ورزش بر خلق
قابل توجه
پیاده‌روی روزانه به میزان داروهای ضدافسردگی خفیف عمل می‌کند
موضوعات مهم سلامت روان
روی هر موضوع برای مطالعه بیشتر کلیک کنید
افسردگی خفیف و متوسط
علائم، تمایز از بیماری جسمی و راهکارهای رفتاری اولیه.
فرسودگی مراقبتی
علائم، راهکارهای تقسیم کار و کاهش استرس روزانه.
رفتارهای روانی در آلزایمر
1 مقالهمدیریت پرخاشگری، گریه و هالوسیناسیون بدون مصرف بیش از حد دارو.
خواب روان سالمند
رعایت بهداشت خواب، کاهش دفعات بیدارشدن از خواب و پرهیز از قرص.
تعاملات اجتماعی و سرگرمی
ایجاد روال سرگرمی مفید، ارتباط با نوه‌ها و پیشگیری از انزوای اجتماعی.
تمرین‌های ذهن‌آگاهی برای مراقب
تنفس عمیق، تمرین‌های کوتاه ۵ دقیقه‌ای و کاهش استرس فوری.
مقالات تخصصی «سلامت روان»
انتخابی از بهترین و کاربردی‌ترین مقالات این بخش
مقاله‌ای منتشر نشده است
به‌زودی مقالات تخصصی در این دسته‌بندی منتشر می‌شود. می‌توانید مقالات سایر بخش‌ها را مطالعه کنید.
رفتن به صفحه همه مقالاتسوالات متداول درباره سلامت روان
پاسخ مستقیم به متداول‌ترین سوالات کاربران
خیر. ناراحتی خفیف موقعیتی طبیعی است، اما بدخلقی مداوم، کاهش شدید علاقه، بی‌اشتهایی و گریه بی‌دلیل، همگی نشانه افسردگی بالینی هستند که با مشاوره و یا درمان دارویی به‌صورت قابل توجهی بهبود می‌یابند. این علائم هرگز نباید طبیعی انگاشته شوند.
اول «مراقبت از خود» را اولویت اول قرار دهید، نه گناهکار بودن. حداقل دو ساعت در هفته زمان خودتان را بدون حضور بیمار رزرو کنید. وظایف را بین اعضای خانواده تقسیم کنید. در صورت امکان، یک بار در هفته پرستار را برای شیفت ۸ ساعته استخدام کنید تا مراقب اصلی استراحت کند. در نهایت، شرکت در گروه‌های حمایتی آنلاین یا حضوری کمک می‌کند.
بله. مطالعات متعدد نشان می‌دهند پیاده‌روی روزانه ۳۰ دقیقه‌ای با همراهی، در بهبود افسردگی خفیف تا متوسط به میزان داروهای ضدافسردگی معمولی عمل می‌کند و عوارض جانبی دارو نیز ندارد. تمرینات ساده کششی و حرکات چرخش شانه نیز کمک‌کننده است.
پدیده «خورشید غروب» (Sundowning) در بیماران آلزایمر شایع است و معمولاً در اواخر بعدازظهر و شب بروز می‌یابد. کاهش نور طبیعی، خستگی انباشته روز، دردهای پنهان و پرخوری شام از علل بروز آن هستند. نورپردازی روشن خانه در غروب، خواب منظم، کاهش چای و قهوه بعد از ظهر و ایجاد روال کوتاه قبل از خواب کمک می‌کند.
خیر. بنزودیازپین‌ها (مانند زولفست، لوراژپام و آتیوان) در افراد سالمند به شدت سقوط، گیجی دائمی و تشدید زوال عقل را افزایش می‌دهند و طبق دستورالعمل‌های به‌روز Beers، برای استفاده طولانی‌مدت در سالمندی توصیه نمی‌شوند. برای بهبود خواب باید به‌جای دارو، اصلاح بهداشت خواب را در اولویت قرار داد.
اگر به مدتی بیش از دو هفته است که احساس بی‌تفاوتی کامل به همه چیز دارید، از بیمار خود بیزار شده‌اید، تمایل به آسیب رساندن به خود یا بیمار پیدا کرده‌اید یا به‌طور مداوم گریه می‌کنید، این نشانه‌ای است که نیاز به کمک تخصصی دارید و از درخواست کمک نباید خجالت بکشید.
راهنمای بیماری‌ها
کمک یک همراه حرفه‌ای، ناتوانی خانواده نیست
اگر به دلیل کار، مسائل زندگی یا فشار روانی نمی‌توانید تمام ساعات روز را کنار عزیز سالمند باشید، پرستار همراه سالمندیار می‌تواند چند ساعت در هفته وظیفه گپ‌وگفت‌وگو، انجام تمرین‌های سرگرمی ذهنی و کمک به خواباندن روال روزانه را بر عهده بگیرد تا استرس خانواده کاهش یابد.